MAHALLİ İDARELER İLE MAHALLE MUHTARLIKLARI VE İHTİYAR HEYETLERİ SEEçİMİ Hakkında KANUN
BİRİNCİ BöLüM
GENEL HüKüMLER
AMAç VE KAPSAM
Madde 1 - Bu Kanun mahallI idareler organlarının seçimlerine ilişkin esas ve usulleri düzenler. Bu amaçla:
a)İl genel meclisi üyelerinin,
b)Belediye başkanı ve belediye meclisi üyelerinin,
c)Köy ve mahalle muhtarları ile ihtiyar meclisi ve heyeti üyelerinin,
Seçim sistemi, usül, dönem ve zamanlarına ait esaslarla seçim çerçevelerine, aday olabilme ve seçilme ilkelerine ait Hükümleri kapsar.
SEçİM SİSTEMİ VE USULü
Madde 2 - Mahalli idareler seçimleri serbest, eşit, gizli, tek dereceli, genel oy, açık sayım ve döküm esaslarına göre, yargı yönetim ve denetimi altında yapılır.
İl genel meclisi ve belediye meclisi üyeliklerinin yapılan seçimlerde, onda birlik baraj uygulamalı nispi temsil sistemi, belediye başkanlığı seçiminde ise çoğunluk sistemi uygulanır.
SEçİM çEVRESİ
Madde 3 - İl genel meclisi üyeleri seçimi için her ilçe bir seçim çevresidir.
Belediye başkanı ve belediye meclisi üyeleri seçimi için, her belde bir seçim çevresidir.
BüYüK ŞEHİRLERDEKİ SEçİM çEVRESİ
Madde 4 - Belediye hudutları içinde birden fazla ilçe bulunan büyük şehirlerde, büyükşehir belediye başkanı seçimi için, o şehir belediye hudutları için bir seçim çevresidir.
büyükşehir belediye hudutları içinde kalan ilçelerin belediye başkanı ve belediye meclisi üyeleri seçimlerinde ise her ilçe bir seçim çevresidir.
SEçİLECEK üYE SAYISI
Madde 5 - Her seçim çevresinde, seçilecek üye sayısı aşağıdaki usule göre hesaplanır.
a)İl genel meclisi üyeliklerinin, son genel nüfus sayımı sonuçlarına göre:
Nüfusu 25.000?e kadar olan ilçelerde 2
Nüfusu 25.001?den 50.000?e kadar olan ilçelerde 3
Nüfusu 50.001?den 75.000?e kadar olan ilçelerde 4
Nüfusu 75.001?den 100.000?e kadar olan ilçelerde 5
Asıl üyelik ve aynı miktarda yedek üyelik hesaplanır.
Nüfusu 100.000?den yukar? olan ilçelerde fazla her 100.000 nüfus için bir asİl, bir yedek ?ye ilave olunur. Nüfusun 100.000?e bİl?nmesi hesab?nda art?k say? 500.000?den az olursa hesaba katİlmaz, 500.000 (dahil)?den fazla olursa art?k say?ya da bir asİl, bir yedek üyelik hesap edilir.
b)Belediye meclisi üyeliklerinin son genel nüfus sayım? sonuİlar?na göre:
Nüfusu 10.000?e kadar olan beldelerde 9
Nüfusu 10.001?den 20.000?e kadar olan beldelerde 11
Nüfusu 20.001?den 50.000?e kadar olan beldelerde 15
Nüfusu 50.001?den 100.000?e kadar olan beldelerde 25
Nüfusu 100.001?den 250.000?e kadar olan beldelerde 31
Nüfusu 250.001?den 500.000?e kadar olan beldelerde 37
Nüfusu 500.001?den 1.000.000?a kadar olan beldelerde 45
Nüfusu 1.000.000?den fazla olan beldelerde 55
Asİl ve aynı say?da yedek üyelik hesaplanır.
büyük?EH?R BELEDİYE MECLİSİNE KATILACAK ?YE SAYISI
Madde 6 - a) büyükşehir belideye meclisleri belediye hudutları içinde kalan ilçe seçim çevreleri için tespit edilen belediye meclisleri ?ye sayısın?n her ilçe için be?te biri al?nmak suretiyle bulunacak toplam say? kadar ?yeden te?ekkİl eder.
Bu hesaplamada art?k sayİlar nazara al?nmaz.
b)Yedek üyelikler de aynı usulle hesaplanır.
TESB?T VE İlAN
Madde 7 - Her seçim ?evresi için seçilecek asİl ve yedek ?ye sayısı o seçim ?evresinin baİl? oldu?u il seçim kurulu tarafından tespit olunarak ilgili ilçe seçim kurullar?na bildirilir. İl?e seçim kurullar? durumu al??İlm?? usullerle ilan eder.
SEçİM D?NEM? - SEçİM BAİlANGI? TAR?H? VE SEçİM G?N?
Madde 8 - Mahalli ?dareler seçimi be? yİlda bir yapılır. Her seçim d?neminin be?inci yİl?ndaki . Mart ay?n?n otuzuncu g?n? seçim baİlang?? tarihidir. aynı yİl haziran ay?n?n ilk pazar g?n? oy verme g?n?d?r.
MahallI idareler seçiminin, sava? hali nedeniyle veya milletvekilleri genel seçimi ile birle?tirme amac? ile bir yİla kadar ertelenmesi veya ?ne al?nmas? kanunla d?zenlenir.
SE?İlME YETERLİl???
Madde 9 - En az alt? ay s?re ile, o seçim çevresinde oturmu? olmak ve 2839 sayİl? Milletvekili seçimi Kanununun 11 inci maddesinde belirtilen sak?ncalar? ta??mamak ?art?yla, yirmibe? ya??n? dolduran her T?rk vatanda?? belediye başkanlığına, il genel ve belediye meclisi ?yeliçine se?ilebilir.
1580 sayİl? Belediye Kanununun 53, 61, 76 ve 91 inci maddeleri gere?ince görevden al?nan belediye başkanı ve belediye meclisi üyeleri ile 13/3/1329 tarihli idarei Umumiyei Vilayat Kanunu Muvakkat?n?n 125 inci maddesine göre feshedilen il genel meclisinin üyeleri tekrar aynı görevlerine se?ilemezler.
İKİNCİ BöLüM
SEçİM öNCESİ ?İlER?
ADAYLIK
Madde 10 - Anayasda ve Kanunlarda yazİl? ?artlara uygun olarak se?ilme yeterliliçine sahip olan her vatanda?, bir siyasi parti listesinden veya ba??ms?z olarak, il genel meclisi ?yeliçine, belediye başkanlığına veya belediye meclisi ?yeliçine adayl???n? koyabilir. Bir siyasi partiden il genel meclisi ?yesi, belediye başkanı veya belediye meclisi ?yesi olmak isteyenler aras?ndan ?nseçim yapmak suretiyle bu yerlere aday tespit olunur.
Mahalli idareler seçimlerinde aday tespiti için 2820 sayİl? Siyasi Partiler Kanununun milletvekilli?i adyl??? için kabul etti?i sistem uyar?nca, Y?ksek seçim Kurulunca seçim tarihinden en az iki ay ?nceki bir g?n olarak belirlenip ilan edilen g?nde ?nseçim yapılır..
Ancak; 2820 sayİl? Kanunun 37 ila 51 inci maddelerinde ad? ge?en ?Y?ksek seçim Kurulu? yerine ?ilçe seçim kurullar?, ?siyasi parti genel başkanlığı yerine ?siyasI parti ilçe ba?kanl?klar?, keza büyükşehir belediyelerinde de il seçim kurullar?, siyasi parti il ba?kanl?klar? bu iİlemleri yaparlar.
Ayr?ca:
a) yapılan ?nseçimlerde, belediye başkanlığı için bir aday, belediye meclisi üyeliklerine o seçim ?evresi için tespit edilen, ?ye adedi kadar asİl ve yedek olarak ayr? ayr?;
İl genel meclisi üyeliklerine o seçim ?evresi için tespit olunan asİl ve yedek üyelikler sayısı kadar ayr? ayr?;
Aday belirlenir.
b)?nseçim ?evresi belediye meclisi ?yeli?i ve belediye başkanlığı için belde; il genel meclisi ?yeli?i için ilçe; büyükşehir belediye ba?kanl?klar? için o sehir belediye hudutları i?idir.
c)Mahalli idareler seçimleriiçin siyasi partiler merkez adaylar? g?steremezler.
Bir siyasi partinin te?kilat? bulunmamas? nedeniyle ?nseçim yapmad??? ?nseçim çevresinden adaylar?n? ve adaylar?n s?ras?n? o partinin merkez karar ve yönetim kurulu tespit eder.
Mahalli idare seçimlerinde siyasI parti adaylar?ndan parti genel merkez yetkili organlar?nca belirlenecek miktarda ba?vuru aidat? al?nabilir. Bu aidat?n miktar? en y?ksek Devlet memurunun br?t ayl???n? ge?emez. Belediye başkanlığı için ba??ms?z aday olanlar hakk?nda 2839 sayİl? Milletvekili seçimi Kanununun 21 inci maddesinin 2 nci f?kras? ile 41 inci maddesi h?km? k?yasen uygulanır. seçim sonucunda belediye başkanlığına se?ilen adaya ald??? oy miktar?na bakİlmaks?z?n al?nan teminat iade olunur.
EKS?K ADAYLIKLARIN TAMAMLANMASI
Madde 11 - Herhangi bir sebeple, eksik aday g?sterilmi? olan siyasI partilerin ilçe ba?kanl?klar?na, ilçe seçim kurulu tarafından bu eksiçin tamamlanmas? gere?i tebli? olunur.
İlgili parti te?kilat?, bu tebliçinden itibaren be? g?n içinde aday listesini tamamlayamazsa, o parti o seçim çevresinden, eksik liste ile ilgili seçime katİlamaz.
SiyasaI partilerin merkez karar ve yönetim kurullar?, s?reyi ge?irmemek amac? ile eksik listeyi tamamlama yetkisini ?nceden ilçe idare kurullar?na verebilir.
S?YAS? PARTİlER?N ADAY L?STELER?N? VERMELER?
Madde 12 - SiyasI partilerin ilçe idare kurullar?, seçime katİlacaklar? ?evrelere ait aday listelerini ilçe seçim kurullar?na, al?nd? belgesi kar?İl???nda, ?nseçim g?n?nden en ge? on g?n sonraki g?n saat 17.00?ye kadar verirler.
İl?e seçim kurullar? ge?ici aday listelerini mahallinde al??İlm?? usullerle ilan ederler.
büyükşehirler için siyasI partilerin il idare kurullar?, belediye başkanı adaylar?n? al?nd? belgesi kar?İl???nda ?nseçim g?n?nden en ge? on g?n sonraki g?n saat 17.00?ye kadar il seçim kuruluna verirler. Ba??ms?z adaylar da il seçim kuruluna ba?vururlar.
İl seçim kurullar? ge?ici adaylar?n mahallinde al??İlm?? usullerle ilan ederler.
BA?IMSIZ ADAYLARIN M?RACAATI
Madde 13 - İl genel meclisi ?yeli?i, belediye meclisi ?yeli?i ve belediye başkanlığına ba??ms?z olarak adayl???n? koymak isteyenler, seçime katİlacaklar? seçim ?evresinin bulundu?u ilçe seçim kurulu başkanlığına, bu Kanunun adayl?k için arad??? ?art ve vas?flar? haiz olduklar?n? belirten bir dilek?e ile ba?vururlar.
Ba?vurunun en ge? oy verme tarihinden otuz g?n ?nceki g?n saat 17.00?ye kadar yapİlmas? ?artt?r.
İl?e seçim kurullar?, ba??ms?z adaylara ili?kin listeleri de, ait oldu?u seçim çevresinde ge?ici listeler halinde al??İlm?? usullerle ilan ederler.
ADAYLARA KAR?I ?T?RAZ
Madde 14 - Adayl?klar?n ge?ici olarak ilan?ndan itibaren iki g?n içinde ilçe seçim kuruluna itiraz edebilir. ?tirazlar, ilçe seçim kurulunca en ge? iki g?n içinde karara baİlan?r. İlgililer kararlara kar?? iki g?n içinde, il seçim kuruluna itiraz edebilirler. İl seçim kurulu bu itirazlar? en ?ok iki g?n içinde kesin olarak karara baİlar.
SiyasaI partilerin aday listelerinde, yapılan itirazlar ?zerine eksiklik husule geldi?i takdirde, İl?e seçim Kurulunun tebliçinden itibaren, be? g?n içinde bu eksiklikler tamamlan?r. Aksi taktirde siyasi partiler o seçim çevresinde listelerinin eksik kald??? seçime katİlma hakk?n? kay?beder.
ADAYLARIN ?NCELENMES?
Madde 15 - İl?e seçim kurullar?, kendi seçim çevrelerinin adaylar? hakk?nda, yapacaklar? inceleme sonucunda bu Kanunda yazİl? adayl?k ?artlar?nda noksanl?k veya ayk?rİl?k bulundu?unu g?r?rlerse, durumu ge?ici ilan tarihinden itibaren iki g?n içinde ilgili adaya ve siyasi partilerin ilçe ba?kanl?klar?na bildirirler.
İlgili aday veya mensubu oldu?u siyasI parti, bu bildirim ?zerine en ge? iki g?n içinde il seçim kuruluna itiraz edebilir. İl seçim kurulu bu itiraz? en ge? iki g?n içinde kesin karara baİlar.
?tiraz? reddedilen ba??ms?z aday seçime katİlma hakk?n? kaybeder. SiyasI parti adaylar? hakk?nda 14 ?nc? maddenin ikinci f?kras? h?km? uygulanır.
ADAYLARIN İlANI
Madde 16 - Adayl?k kesinle?tikten sonra, ilçe seçim kurullar?, b?t?n adaylar? oy verme g?n?nden ?nceki, 20 nci g?n ilan eder. Adaylar?n ilan?ndan sonra, adayl?ktan istifa, seçim sonuna kadar nazar? itibare al?nmaz. Ancak,bu gibiler se?ilmi? bulunurlarsa, istifalar? h?k?m ifade eder ve yerlerine kendilerinden sonra gelenler se?ilmi? sayİl?rlar. İl?m halinde de aynı ?ekilde hareket edilir.
İl GENEL MECLİSİ VE BELEDİYE MECLİSİ üyeler? İlE BELEDİYE BA?KANLARININ ADAYLI?I
Madde 17 -, İl genel meclisi belediye meclisi üyeleri ile belediye ba?kanlar?, seçime girdikleri ?evreden adayl?klar?n? koyabilmek veya aday g?sterilebilmek için, görevlerinden istifa zorunda de?ildirler.
???NC? BöLüM
SEçİM G?N? ?İlER?
KULLANILACAK OY PUSULASININ ?EKL?
Madde 18 - İl genel meclisi üyeleri, belediye meclisi üyeleri, belediye başkanlığı seçimlerinde birle?ik oy pusulas? kullanİl?r.
Birle?ik oy pusulalar? aşağıdaki esaslar dahilinde haz?rlan?r.
a) Oy pusulalar?, 298 sayİl? seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen K?t?kleri Hakk?nda Kanunun 14 ?nc? maddesinin (1) numaral? bendindeki esaslara uygun olarak, ?T?kiye Cumhuriyeti Y?ksek seçim Kurulu? filigran? bulunan, ?zel surette imal edilmi? ka??tlara Y?ksek seçim Kurulu veya Y?ksek seçim Kurulunun izin ve denedimi ile İl seçim Kurullar? tarafından bastİl?r.
b) Belediye başkanlığı ve İl Genel Meclisi ?yeli?i seçimlerinde kullanİlacak birle?ik oy pusulalar?n?n en ?st?nde ?Siyasi Partiler? ve ba??ms?z adaylar varsa ?Siyasi Partiler ve Ba??ms?z Adaylar? ibaresi yazİl?r. Bu ilavenin alt?na seçime katİlan siyasi parti temsilcileri huzurunda Y?ksek seçim Kurulu tarafından ?ekilen kur?a esas?na göre en ba?ta ve ortada partinin ?zel i?areti, ?zel i?aretin altında tam yaz? halinde ad?, belirli bir aral?k veya ?izgiden sonra ?ap? iki santimetre olan bir bo? daire basİl?r ve b?t?n bunlar?n alt? ?izilir. Bu ?izgünin alt?na o partinin aday veya adaylar?n?n ad ve soyadlar? konulur.
İl genel meclisi üyelerine ait oy pusulalar?nda adaylar ald?klar? s?ra numaras?na göre, asİl ?ye adaylar? yukar?da ve bir ?izgi ile ayrİlm?? olarak, yedek ?ye adaylar? a?a??da olmak ?zere yazİl?r.
c)SiyasI parti s?tunlar? aras?nda ?EVET? m?h?r?n?n yar??ap? kadar ve iki ?izgi ile belirlenmi? bir aral?k b?rakİl?r.
d)Siyasi parti s?tunlar?ndan sonra ba??ms?z adaylar?n ad? ve soyad? ve onun yan?na da yukar?da tarif edilen bo? daire konulur. Bunlar?n alt? ?izilir.
e)Birden fazla ba??ms?z aday varsa bu adaylar alt alta veya ka??d?n ?ekline göre yan yana yukar?da tarif edildi?i gibi , ancak ba??ms?z aday?n seçim çevresinde yetkili olan seçim kurulunda ?ekilecek kuradaki s?ralar?na göre , aralar?nda yeterli boİluk kalacak ?ekilde yerle?tirilir.
f)Belediye meclisi üyeleri seçiminde kullanİlan birle?ik oy pusulas?na siyasi parti adaylar?n?n ad ve soyadlar? yazİlmaz. Birle?ik oy pusulas?, isim listesi hari?, yukar?daki bentlerde yazİl? ?artlara uygun olarak haz?rlan?r.
Her siyasi partinin aday listesi ald?klar? s?raya göre ve asİl ?ye adaylar? yukar?da, yedekleri, bir ?izgi ile ayrİlm?? olarak altta olmak ?zere bastİl?r. Rahat?a okunacak büyükl?kte bast?rİlan bu listeler her sandık ba??nda m?nasip bir yere partilerin kura s?ras?na uygun olarak asİl?r.
h) Her sandıkta kullanİlacak birle?ik oy pusulalar? o sand???n Seçmen sayısın?n % 15?i kadar fazla adette paketler haline getirilerek Y?ksek seçim Kurulu veya oy pusulalar?n? bast?ran seçim kurulu tarafından numaralan?p, m?h?rlendikten sonra yeteri kadar zarf ve belediye meclisi ?ye adaylar? isim listesi ile birlikte seçim çevrelerine g?nderilir.
Paketleri alan ilçe seçim kurullar?, hangi numaral? paketin hangi sandık kuruluna verildiçini bir tutanakla tespit eder.
Paketi alan sandık kurulu oy verme g?n?, oy vermeye baİlanmadan evvel paketi a?ar ve birle?ik oy pusulalar?n? ve isim listelerinin tamam?n? sandık kurulu m?h?r? ile m?h?rler. sandık kurullar?na gelen Seçmene bu oy pusulalar?ndan her seçim için bir adet verilirken sandık kurulu m?h?r?n? ta??d??? ve hi?bir tarafından bir i?aret bulunmad??? kurul üyelerine, m??ahitlere ve Seçmene g?sterilir.
i)Birle?ik oy pusulalar?n?n içine konulaca?? zarflar 298 sayİl? seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen K?t?kleri Hakk?nda kanun Hükümlerine göre haz?rlan?p da??tİl?r.
OYLARIN KULLANMA ?EKL?
Madde 19 - Seçmen; Y?ksek seçim Kurulu veya Y?ksek seçim Kurulunun izin ve denetimi ile il seçim kurullar? tarafından yapt?rİl?p sandık kurullar?na kadar ula?t?rİlan ve birle?ik oy pusulas? ile birlikte kendisine verilen ?EVET? yazİl? m?h?r? alarak oyunu kullanmak ?zere kapal? oy verme yerine girer.
Seçmen ?EVET? m?h?r?n? sadece tercih etti?i partiye ait ?zel daire içine veya varsa yaln?zca ba??ms?z adaya ait ?zel daire içine basmak suretiyle oyunu kullan?r.
Oyunu kullanan Seçmen birle?ik oy pusulas?n? katlayarak zarfa koyar ve zarf? yap??t?r?r ?EVET? yazİl? m?h?r? sandık kurulu başkanına geri verir ve oyunu sand??a atar.
aynı sandık çevresinde belediye başkanlığı, belediye meclis ?yeli?i ve il genel meclis ?yeli?i seçimleribirlikte yapİl?yorsa, bu maddedeki iİlem her ?? seçim için de tekrarlan?r.
GE?ERL? SAYILMAYAN OYLAR
Madde 20 - İl genel meclisi ve belediye meclisi üyelikleri ile belediye başkanlığı seçimlerinde kullanİlan birle?ik oy pusulalar?ndan hangilerinin ge?erli sayİlamayaca?? 298 sayİl? seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen K?t?kleri Hakk?nda Kanun ile 2839 sayİl? Milletvekili seçimi Kanunu h?kİlerince belirlenir.
TUTANA?A GE??RME
Madde 21 - İl?e seçim kurulu sandık kurullar?ndan gelen tutanaklar? belediye ba?kan ve meclis üyeleri seçimi için beldeler; il genel meclisi seçimi için ilçeler; büyükşehirbelediye başkanı, büyükşehir belediye hudutları içindeki ilçeler belediye başkanı ve belediye meclisi seçimi için de ilçeler itibariyle birle?tirerek o seçim çevresindeki:
a)Seçmen sayısın?,
b)Oyunu kullanan Seçmen sayısın?,
c)?tiraz edilmi? veya ihtilafl? g?rİlm?? olup da ge?erli sayİlarak hesaba katİlan oy pusulas? sayısın?,
d)Ge?erli sayİlmayan ve hesaba katİlmayan oy pusulalar? sayısın?,
e)Ge?erli sayİlan ve hesaba katİlan oy pusulalar? genel toplam?n?,
f)seçime katİlm?? olan siyasi partilerden ve ba??ms?z adaylardan her birinin ald??? ge?erli oy miktar?n? g?steren ge?erli oy pusulalar? sayısın?,
Tutana?a ge?irir.
D?RD?NC? BöLüM
SEçİMLERDEN SONRA YAPILACAK ?İlER
BELEDİYE BA?KANLIKLARINA SE?İlENLER?N TESB?T?
Madde 22 - sandık kurullar?nca g?nderilen belediye başkanı seçimlerine ili?kin tutanaklar ilçe seçim kurulu tarafından birle?tirilerek en ?ok oy alan aday, ba?kanl??a se?ilmi? olur.
büyükşehir belediye başkanı seçimlerine ili?kin ilçe birle?tirme tutanaklar? ilçelerden il seçim kuruluna g?nderilir. İl seçim kurulu tarafından bu tutanaklar birle?tirilerek en ?ok oy alan aday, büyükşehir belediye başkanlığına se?ilmi? olur.
İl GENEL MECLİSİ VE BELEDİYE MECLİSİ ?YEL?KLER?NE SE?İlENLER
Madde 23 - a) SiyasI partilerin ve ba??ms?z adaylar?n elde ettikleri il genel meclisi ve belediye meclisi asİl ?ye sayısı aşağıdaki ?ekilde hesaplanır:
Bir seçim çevresinde kullanİlan ge?erli oy toplam?n?n onda birine tekabİl eden say?, b?t?n partilerin ve ba??ms?z adaylar?n ald?klar? oy sayısından ayr? ayr? ??karİl?r. Bu ??karmadan sonra geriye oyu kalmayan siyasI partiler ve ba??ms?z adaylar ?ye tahsisinde hesaba katİlmaz.
yapılan ??karmadan sonra geriye oyu kalan siyasI partilerin ve ba??ms?z adaylar?n isimleri alt alta, kalan oylar? da hizalar?na yazİl?r. Bu sayİlar ?nce bire, sonra ikiye, sonra ??e ... ?eklinde devam edilmek suretiyle o seçim ?evresinin ??karaca?? asİl ?ye sayısına ula??ncaya kadar bİl?n?r. Elde edilen paylar, siyasI parti ay?r?m? yapİlmaks?z?n, en büyükten en k????e do?ru s?ralan?r. Belediye ve il genel meclisi ?ye tamsayısı kadar üyelikler, bu paylar?n sahibi olan siyasI partilere ve ba??ms?z adaylara, sayİlar?n büyükl?k s?ras?na göre tahsis olunur.
Son kalan asİl üyelikler için birbirine eşit rakamlar bulundu?u takdirde bunlar, aralar?nda ad ?ekmek suretiyle tahsis yapılır.
b) SiyasI parti adaylar?ndan se?ilenler aşağıdaki ?ekilde tespit edilir:
İl?e seçim kuruluna verilen aday listesindeki s?ra, seçimlerde siyasi partilerin kazandıkları il genel veya belediye meclisi asİl üyeliklerinin tespitine esas olur.
büyükşehir belediye başkanlığın? kazananlara il seçim kurullar?, diğer kazananlara ilçe seçim kurullar? tarafından tutanaklar? verilir.
İl seçim kurulu başkanı büyükşehir belediye başkanlığına se?ileni, ilçe seçim kurulu başkanı da belediye başkanlığı, belediye meclisi üyelikleri ve il genel meclisi üyeliklerine se?ilenleri g?steren tutana??n bir suretini o seçim çevresinde derhal al??İlm?? usullerle ilan ettirir, bir suretini de bir hafta s?re ile seçim kurulu kap?s?na ast?r?r.
c)Yedek üyelikler için de (a) ve (b) bentleri Hükümleri uygulanır. Siyasi partilerin kazandıkları yedek üyeler, asİl ?yeli?e se?ilenlerden sonra gelen isimden itibaren s?ra ile tespit olunur.
büyük ?EH?R MECLİSİNE KATILACAK üyeler
Madde 24 - a) Bu Kanunun 6 nc? maddesinde tespit olunan büyükşehir meclisi üyeleri, her ilçe için se?ilmi? olan asİl üyelerin se?ili? s?ralar?na göre ba?tan baİlayarak yeter say?ya kadar inilmek suretiyle bulunur.
b) Yedek üyelikler de aynı usulle hesaplanır.
SEçİM?N VEYA TUTANA?IN ?PTAL?
Madde 25 - seçim tutanaklar?na yapılan itirazlar, oylar?n d?k?m?ne, sayım?na veya bu oylar?n siyasi partiler ile ba??ms?z adaylara bİl?nmesine ili?kin oldu?u ve yeniden yapılan d?k?m, sayım ve hesap sonucunda tutanaklar?n iptaline karar verildi?i takdirde, bu yeni iİlem sonucuna göre se?ilmi? olduklar? anla?İlanlar?n il seçim kurulu tarafından tutanaklar? verilir.
Bir seçim çevresinde yapılan seçimin, seçim iİlemleri sebebiyle iptaline karar verildi?i takdirde, o seçim çevresinde yeniden seçim yapılır. İl seçim kurulu, seçimin iptaline dair karar? ilan etti?i gibi karar?n kesinle?mesini m?teakip o ?evrede seçimin yapİlaca??n? da derhal ilan eder.
Bu ilandan sonra gelen 60 nc? g?n? takip eden ilk pazar, oy verme g?n?d?r.
Yukar?daki f?kralar d???nda meclis üyelerinden bir veya birka??n?n tutanaklar?n?n iptaline karar verildi?i takdirde, tutana?? iptal olunan meclis ?yesi yerine, mensup olduklar? siyasI parti listesindeki s?raya göre, belli olan s?rada olanlara tutanaklar? verilir.
İl seçim kurullarının kararlar?na kar?? 26 Nisan 1961 tarihli ve 298 sayİl? seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen K?t?kleri Hakk?nda Kanunun 130 uncu maddesinde tespit edilmi? olan s?reler içinde, Y?ksek seçim Kuruluna itiraz edilebilir.
BEŞİNCİ BöLüM
SEçİM SONUçLARININ İlANI
SEçİM SONUçLARININ Y?KSEK SEçİM KURULUNCA İlANI
Madde 26 - Y?ksek seçim Kurulu, ilçe seçim kurullar? tarafından yollanan belgelere dayanarak, seçimin genel sonucunu ilan eder.
SEçİM SONUçLARININ DEVLET İSTATİSTİK ENSTİTüSü TARAFINDAN YAYIMLANMASI
Madde 27 - Devlet İstatistik Enstitüsü, ilçe seçim kurullar? tarafından kendilerine verilecek belgelere dayanarak seçim çevreleri itibariyle sandık tutanaklarından mevcut bilgiyi, en ge? seçimi takip eden yİl içinde yay?mlar.
BELEDİYE VE İl GENEL MECLİSİ YEDEK üYELERİNİN ASIL üYELİĞE GETİRİLMESİ
Madde 28 - İl genel meclisi üyeliklerinde, herhangi bir sebeple bo?alma oldu?u takdirde vali, belediye meclisi üyeliklerinde bo?alma oldu?u takdirde ise, belediye başkanı be? g?n i?erisinde meclise katİlacak yedek üyelerin ad?n? yetkili seçim kurulundan sorar ve ??g?n i?erisinde ad? bildirilen ?yeyi davet eder. Bu suretle davet edilen ?ye, kalan s?reyi tamamlar.
Bo?alan üyelik hangi ilçe veya siyasI partiye ait ise, davet edilecek yedek ?ye de, aynı ilçe ve siyasi partiden olur.
Bir partiden bo?alan asİl üyelik için, o partiden davet edilecek yedek ?ye kalmam?? ise veya bo?alan asİl üyelik bir ba??ms?za ait ise, parti ay?r?m? yapİlmaks?z?n oy bİl???m?nde s?ras? ?nde gelen yedek ?ye asİl ?yeli?e davet edilir.
Bir siyasaI parti listesinden, meclis asİl ?yeliçine se?ildikten sonra, ba?ka bir siyasI partiye ge?en veya ba??ms?z kalanlardan asİl üyelik a?İld??? takdirde, bu üyelerin meclis ?yeliçine se?ildikleri s?rada mensup olduklar? partinin yedek ?yesi, asİl ?yeli?e ?a??rİl?r.
SEçİMLERİN YENİLENMESİ
Madde 29 - seçim d?nemi sonundan ?nce;
a)bir seçim çevresinde yapılan seçimin seçim iİlemleri sebebiyle iptaline karar verilmesi,
b)Belediye meclisi veya il genel meclisinin yetkili organlarca feshi,
c)belediye meclisi veya il genel meclisi üyeliklerinin herhangi bir sebeple bo?almas? ve meclis ?ye sayısın?n yedeklerinin de getirilmesinden sonra ?ye tamsayısın?n yar?s?ndan a?a??ya d??mesi,
d) Belediye başkanlığın?n herhangi bir nedenle bo?almas?,
Hallerinde mİlki amirin durumu derhal bildirmesi İzerine , ilİe Seçim Kurulunca sİzkonusu organ iİin yeniden Seçim Yapılmasına karar verilerek durum alİİİlmİİ usullerle ilan eder.
Bu ilandan sonra gelen 60 İncİ günİ takip eden ilk pazar oy verme günİdİr.
ALTINCI BöLüM
KİY VE MAHALLE MUHTARLARI, KİY İHTİYAR MECLİSİ VE MAHALLE İHTİYAR HEYETİ İYELİİİ SeçimLERİ
SEİİLECEK İYE SAYISI
Madde 30 - a) Kİy ihtiyar meclisine, son genel nİfus sayİmİ sonuİlarİna gİre;
Nİfusu 1 000İe kadar olan kİylerde 8
Nİfusu 1 001İden 2 000İe kadar olan kİylerde 10
Nİfusu 2 000İden fazla olan kİylerde 12
İye seİilir. Seİilecek İye sayİsİ ilİe Seçim kurulu baİkanİnca belirlenir.
Oylarİn tasnifi sonucunda en İok oy alanlardan baİlanarak nİfusu 1 000İe kadar olan kİylerde ilk dİrt İye, nİfusu 1 001İden 2 000İe kadar olan kİylerde ilk beİ İye ve nİfusu 2 000İden fazla olan kİylerde ilk altİ İye asİl, geri kalanlar ise yedek İye olur.
b) Mahalle ihtiyar heyetine sekiz İye seİilir. Oylarİn tasnifi sonucunda en İok oy alan dİrt İye asİl, geri kalanlar ise yedek üye olur.
ADAYLIK VE SEİİLME YETERLİLİĞİ
Madde 31 - Kİy muhtarlİİİ ve kİy ihtiyar meclisi İyeliİi mahalle muhtarlİİİ ve mahalli ihtiyar heyeti İyeliİi Secimlerinde adaylİk usulİ yoktur.
En az altİ aydan beri o mahalle veya kİyde oturmak İartİyla 25 yaİİnİ dolduran her Tİrk vatandaİİ bu Kanunda ve bu Kanunun atİf yaptİİİ diğer kanunlarda İngİrİlen HüKüMLERce seİilmeye mani hali olmamak kaydİyla, muhtar, ihtiyar meclisi ve ihtiyar heyeti İyesi seİilebilir.
442 sayılı Kİy Kanununun 41 inci maddesi gereİince gİrevden uzaklaİtİrİlan kİy muhtarlarİ ile 4541 sayılı İehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teİkiline Dair Kanunun 18 inci maddesine gİre sİfatlarİ kaldırılan mahalle muhtar ve ihtiyar heyeti İyeleri tekrar aynİ gİrevlere seİilemezler.
Seçim İEVRESİ, OY VERME VE Seçim SİSTEMİ
Madde 32 - Mahalle muhtarlİİİ ve ihtiyar heyeti iİin, mahalle; kİy muhtarlİİİ ve ihtiyar meclisi iİin kİy; Seçim İevresidir.
Her Seçim İevresinde usule uygun olarak konmuİ sandİklarda o İevre Seçimi iİin oy kullanİlİr.
Muhtar Seçimi iİin bir ad yazılı oy pusulasİ, ihtiyar meclisi ve ihtiyar heyeti Seçimi iİin de bu kurullarİn asİl İye sayİsİ kadar ad yazılı oy pusulasİ Yüksek Seçim Kurulunca hazİrlanan İzel zarfa konularak oy sandİİİna atİlİr.
Muhtar, ihtiyar heyeti ve ihtiyar meclisi Seçimleri ekseriyet sistemine gİre yapİlİr.
BOİALAN MUHTARLIK, İHTİYAR MECLİSİ VE HEYETİ İYELİİİ İİİN Seçim YAPILMASI
Madde 33 - Kİy veya mahalle muhtarlığının herhangi bir sebeple boİalmasİ halinde ihtiyar meclisi veya heyetinin birinci İyesi durumu, yazılı olarak ilgili Seçim kuruluna ve mahallin en bİyİk mİlkiye amirine bildirmek zorundadİr.
Boİalan muhtarlİklar iİin her yİl Haziran ayİnİn ilk pazar günİ Seçim yapİlİr. Seçim yapİlİncaya kadar muhtarlİk gİrevi mahallin en bİyİk mİlkiye amiri tarafİndan atanacak muhtar vekili tarafİndan yürütülür.
Seçim dİneminin sona ermesinden İnce ihtiyar meclisi veya heyeti İye sayİsİnİn yedeklerinin de getirilmesinden sonra İye tamsayİsİnİn, kİylerde tabii İyeler hariİ, yarİsİna dİİmesi halinde, muhtar, durumu bir hafta iİinde ilgili Seçim kurulu baİkanlİİİna ve bilgi iİin de mahallin en bİyİk mİlkiye amirine bidirmeye mecburdur.
Bu bildirim İzerine ilİe Seçim kurulu baİkanlİİİnca durum 48 saat iİinde ilan edilir. İlan tarihinden sonra gelen 60 İncİ günİ takip eden ilk pazar günİ oy verilir.
İhtiyar meclisi veya heyeti Seçimin yapİlmasİ gerektiİi hallerde kİy veya mahalle muhtarlİİİ da boİalmİİ ise, Haziran ayİ beklenmeksizin her iki Seçim beraber yapİlİr.
diğer İİLEMLER
Madde 34 - Muhtar, ihtiyar heyeti, ihtiyar meclisi Secimlerinde diğer iİlemler bu Kanunda ve bu Kanunun atİf yaptİİİ diğer kanunlarda yazılı usul ve esaslara gİre yürütülür.
YEDİNCİ BöLüM
Geçici HüKüMLER
Geçici Madde 1 - Bu Kanun uyarİnca yeni il genel meclisi Seçimleri yapİlarak il genel meclisi ilk toplantİlarİnİ yapİncaya kadar 25.09.1980 gün ve 2304 sayılı 13.03.1329 tarihli İdarei Umumiyei Vilayat Kanunu Muvakkatİna Ek Kanun Hükümlerinin uygulanmasİna devam olunur.
Geçici Madde 2 - Bu Kanun uyarİnca yeni belediye baİkan ve belediye meclisi İyeleri seİilinceye kadar, 25.09.1980 gün ve 2303 sayılı 03.04.1930 tarih ve 1580 sayılı Belediye Kanununa Ek Kanun ile 18.08.1981 gün ve 2508 sayılı 1580 sayılı Belediye Kanununa 2303 sayılı Kanunla Eklenen Geçici 3 İncİ Maddenin Deİiİtirilmesine ve Bu Kanuna İİ Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Hükümlerinin uygulanmasİna devam olunur.
Geçici Madde 3 - Bu Kanun yürürlüğe girdikten sonra, yapİlacak ilk mahalli idareler Secimlerinde, siyasI partilerin aday tespiti iİin İn Seçim yapİlmaz. Bu Seçime mahsus olmak İzere siyasi partiler, adaylarİnİ aİaİİdaki usullere gİre tespit ederler:
Bİyİkİehir belediye baİkanİ adaylarİ siyasI partilerin genel merkez karar ve yİntem kurullarİnca tespit edilir.
İllerde:
İl merkezi belediye baİkanİ ile belediye meclisi İyeleri, merkez ilİe beldelerinin belediye baİkanlarİ ile belediye meclisi İyeleri, merkez ilİeye isabet eden, il genel meclisi İyeleri adaylarİnİn, siyasi partilerin il ve merkez ilİe idare kurullarİ birlikte toplanarak;
İlİelerde:
İlİe belediye baİkanİ ile belediye meclisi İyeleri; ilİe belediyelerinin belediye baİkanlarİ ile belediye meclis İyeleri; ilİe Seçim İevresine isabet eden il genel meclisi İyeleri adaylarİnİ, siyasi partilerin ilİe idare kurullarİ toplanarak;
Belirleyip, genel merkez karar ve yİnetim kurulunun tensip ve tasdikine sunarlar.
Merkez karar ve yİnetim kurulunun, her listeyi aynen kabul veya deİiİtirerek tasdik etmesi ile adaylar tespit olunur.
Geçici Madde 4 - Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra yapılan ilk Seçimde, Seçmen kİtİİİnde ve sandİk listesinde kaydİ ve oy kullanma YETERLİLİĞİ bulunduİu halde mahalli idareler ile mahalle muhtarlİklarİ ve ihtiyar heyetleri Secimlerine hukuki veya fiili mazereti olmaksİzİn katİlmayanlar, ilİe Seçim kurulu baİkanİ tarafİndan 2.500 lira para cezasİ ile cezalandİrİlİrlar.
Ancak Seçim günİnden sonraki İİ ay iİinde hukuki veya fiili mazaretini bildiren ve mazereti ilİe Seçim kurulu baİkanİnca geİerli gİrİlenlerden bu para tahsil edilmez.
Geçici Madde 5 - Bu Kanunda Seçim usul ve esaslarİ hİkme baİlanan bİyİk İehir yİnetiminin hukuki statİsİ, bu Kanunun yİrİrlİİİnİ takip eden ilk Seçimin oy verme günİnden İnce, 17.06.1982 gün ve 2680 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluİlarİnİn Kuruluİ, Gİrev ve Yetkilerinin Dİzenlenmesi ile ilgili Yetki Kanununda belirtilen esas ve usullere uygun olarak İİkarİlacak kanun hİkmİnde kararnamelerle dİzenlenir.
Geçici Madde 6 - Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra yapİlacak ilk mahalli idareler Secimlerinde 6 Kasİm 1983 tarihinde yapılan milletvekili seçiminde kullanİlan sandİk Seçmen listeleri güncelleİtirilerek kullanİlİr.
güncelleİtirme; sandİk Seçmen listelerinin askİya İİkarİlmasİ, listede ismi bulunmayanlar ile Seçim günİne kadar 21 yaİİnİ dolduracak olanlarİn listeye yazİlmasİ suretiyle yapİlİr ve bu suretle oluİan listeler baİka bir ilan vesair iİleme tabi tutulmadan İoİaltİlarak sandİk Seçmen listesi olarak kullanİlİr.
Askİ ve itiraz süreleri Yüksek Seçim Kurulunca belirlenir.
Geçici Madde 7 - Bu Kanun yürürlüğe girmesini takip eden ilk mahalli idareler seçiminde oy verme günü 25 Mart 1984 tarihidir.
Seçim dİneminin baİlangİİ tarihi Yüksek Seçim Kurulunca, yukarİdaki fİkrada belirtilen oy verme günİ esas alİnarak tespit ve ilan edilir.
Yüksek Seçim Kurulu, bu Seçimlere mahsus olmak İzere, bu Kanun ile 298 sayılı Secimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanununun Seçimlere iliİkin olarak tespit ettiİi süreleri kİsaltarak uygular.
Geçici Madde 8 - Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra yapİlacak ilk mahalli idareler Secimlerinde, Seçime katİlma hakkİ kazanacak partilerde 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 45 inci maddesi ile deİiİen 298 sayılı Secimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 14 İncİ maddesinin 4 ve 11 numaralİ bentlerinde sİzİ edilen bİyİk kongresini yapmİİ olmalarİ İartİ aranmaz.
Geçici Madde 9 - Geçici 7 nci maddeye gİre yapİlacak Seçimlerde tayin yolu ile belediye baİkanlİİİ gİrevini yİrİtenler aday olduklarİ takdirde kanuni süreleri iİinde gİrevlerinden ayrİlİrlar.
Geçici Madde 10 - Subaylar, astsubaylar, hakimler ve savcİlar ile Yüksek yargİ organlarİ mensuplarİ hariİ olmak İzere; mahalli idareler Secimlerinde aday olan memurlar Seçimi kaybetmeleri halinde, Yüksek Seçim Kurulunca Seçim sonuİlarİnİn ilanİnİ takip eden bir ay iİinde mİracaat etmeleri kaydİyla ve bu Seçime mahsus olarak mİktesep haklarİ ile eski veya eİdeİer bir gİreve dİnebilirler
Geçici Madde 11 - 2963 sayılı Kanunla kurulan ve halen adli ve mİlki teİkilatİ kurulmamİİ bulunan ilİelerde mahalli idareler Secimlerini yİrİtecek ilİe Seçim kurulunu belirlemeye veya yeni ilİe Seçim kurullarİ oluİturmaya Yüksek Seçim Kurulu yetkilidir.
SEKİZİNCİ BöLüM
SON HüKüMLER
PROPAGANDA SERBESTLİĞİ
Madde 35 - Mahalli idareler seçimlerinde propaganda 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun dairesinde serbesttir.
Ancak, 298 sayılı Kanunun 52 - 55 inci maddeleri ile dİzenlenen radyo ve televizyonda propagandaya iliİkin Hükümleri, 52 nci maddenin son bendi hariiç, bu seçimlerde uygulanmaz.
öZEL HüKüM BULUNMAYAN HALLERDE UYGULAMA
Madde 36 - Bu Kanunda özel hüküm bulunmayan hallerde 26.04.1961 gün ve 298 sayılı Secimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun ile 22.04.1983 tarih 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu, 10.06.1983 gün ve 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununu ve bunların ek ve Değişikliklerinin bu Kanuna aykırı olmayan Hükümleri uygulanır.
YüRüRLüKTEN kaldırılan HüKüMLER
Madde 37 - 18.07.1963 gün ve 286 sayılı Kİy Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun,
18.07.1963 gün ve 287 sayılı Şehir ve Kasabalarda, Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair 4541 sayılı Kanunda değişiklik yapılmasına ve Bazı Kanunların Kaldırılması Hakkında Kanunun ,19.07.1963 günlü ve 306 sayılı İdarei Umumiyei Vilayat Kanununda Değişiklikler Yapılmasına ve İlgili Bazı Kanunların Kaldırılmasına Dair Kanunun,
19.07.1963 gün ve 307 sayılı Belediye Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun,
Seçimlerle ilgili ve bu Kanuna aykırı olan Hükümleri ile diğer kanunların bu Kanuna aykırı olan seçimlerle ilgili Hükümleri yürürlükten kaldırılır.
YüRüRLüK
Madde 38 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
YüRüTME
Madde 39 - Bu Kanun Hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
|